NL 
EN
DE
BE (NL)
BE (EN)
Wet DBA
Vibe Group en haar merken informeren en adviseren jou graag over de Wet Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties en de gevolgen voor zzp'ers en opdrachtgevers.
VOORWOORD
Al meer dan tien jaar wordt in Nederland gezocht naar heldere en werkbare regels voor het inhuren van zelfstandigen. In 2016 werd de Verklaring Arbeidsrelatie (VAR) vervangen door de Wet Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties (Wet DBA). De invoering daarvan leidde tot veel onzekerheid in de praktijk, waardoor de Belastingdienst de handhaving grotendeels heeft opgeschort.
Inmiddels wordt de handhaving weer stapsgewijs hervat, terwijl het wettelijke kader rondom zelfstandigen nog steeds in ontwikkeling is. Volledige duidelijkheid ontbreekt in veel situaties, wat begrijpelijke vragen oproept: hoe en bij wie handhaaft de Belastingdienst? Welke normen en toetsingskaders worden toegepast? En wat betekent dit concreet voor de manier waarop zzp’ers, opdrachtgevers en intermediairs samenwerken?
Vibe Group en haar merken volgen deze ontwikkelingen op de voet en informeren en adviseren hierover actief. Flexibiliteit blijft essentieel voor zowel opdrachtgevers als professionals en er zijn nog altijd diverse mogelijkheden om hier op een verantwoorde manier invulling aan te geven. Wat zijn de belangrijkste aandachtspunten en risico’s van de Wet DBA in de praktijk? We zetten ze voor je op een rij, zodat je beter voorbereid bent op de praktijk zoals die zich nu ontwikkelt.
Martijn Goudswaard
Managing Director
Vibe Group Nederland
SCHIJNZELFSTANDIGHEID
Sinds 2025 handhaaft de Belastingdienst actief op schijnzelfstandigheid. Waar aanvankelijk geen terugwerkende kracht gold, kan inmiddels (met ingang van 1 januari 2026) ook naar eerdere perioden worden gekeken, met mogelijke naheffingen en boetes. De beoordeling is primair gebaseerd op de feitelijke uitvoering van de arbeidsrelatie, niet alleen op overeenkomsten.
Nieuwe wetgeving ontbreekt nog steeds, waardoor het kader wordt bepaald door bestaande wetgeving en jurisprudentie. Modelovereenkomsten alleen bieden daarbij geen zekerheid als de praktijk afwijkt. De toetsing blijft een integrale beoordeling aan de hand van rechterlijke criteria zoals gezagsverhouding, inbedding en ondernemersrisico, waardoor vooraf volledige zekerheid niet kan worden gegeven.
WET VERDUIDELIJKING BEOORDELING ARBEIDSRELATIES EN RECHTSVERMOEDEN (VBAR)
De Wet Verduidelijking Beoordeling Arbeidsrelaties en Rechtsvermoeden (VBAR) is in 2026 nog in behandeling en niet in werking getreden. Het wetsvoorstel beoogt meer structuur te geven aan de beoordeling van arbeidsrelaties, maar biedt vooralsnog geen definitieve duidelijkheid.
De beoordeling blijft gebaseerd op drie hoofdelementen:
- Werkinhoudelijke aansturing;
- Organisatorische inbedding;
- Werken voor eigen rekening en risico (als contra-indicatie).
Ondernemerschap kan aanvullend worden meegewogen, maar is niet doorslaggevend.
Het voorstel is kritisch ontvangen, met name vanwege het inbeddingscriterium en de beperkte toegevoegde waarde ten opzichte van bestaande jurisprudentie. De inwerkingtreding is onzeker en afhankelijk van verdere parlementaire behandeling. Tot die tijd blijft de beoordeling gebaseerd op bestaand wetgeving, handhavingsbeleid en rechtspraak.
CONCLUSIE, CONSEQUENTIE & VOORBEREIDING
Wij verwachten momenteel geen wezenlijke gevolgen van de geldende wet- en regelgeving voor de inzet van IT-freelancers via Vibe Group en haar merken. Wel blijft het noodzakelijk om de toepassing van huidige en toekomstige regelgeving continu te volgen en te toetsen aan de feitelijke uitvoering van de opdracht. Vibe Group beschikt over de expertise om hierin te begeleiden en te adviseren.
Wat zijn de belangrijkste aandachtspunten van de Wet DBA in de praktijk voor zowel freelancers als opdrachtgevers?
- De Belastingdienst handhaaft actief op schijnzelfstandigheid, met focus op loonheffingen bij opdrachtgevers en beoordeling van de feitelijke arbeidsrelatie.
- Nieuwe wetgeving die de zzp-criteria verduidelijkt is nog niet in werking; de beoordeling blijft gebaseerd op bestaand recht, beleid en jurisprudentie.
- Werken als zzp’er blijft mogelijk, mits de opdracht en uitvoering voldoen aan de criteria voor zelfstandigheid.
- Een duidelijke en afgebakende opdrachtomschrijving is essentieel; hoe langer en intensiever de inzet, hoe groter het risico op kwalificatie als arbeidsovereenkomst.
- De mate van aansturing, gezag en wijze van beloning zijn belangrijke beoordelingsfactoren.
- Opdrachtgevers herijken actief hun zzp-inzet; Vibe Group is hierover structureel in gesprek met klanten en faciliteert waar nodig passende, compliant oplossingen.